Showing posts with label മമ്മൂട്ടി. Show all posts
Showing posts with label മമ്മൂട്ടി. Show all posts

Sunday, September 7, 2025

നോമ്പിന്‍റെ ഓര്‍മ്മയില്‍ കുഞ്ഞിപ്പുവിന്‍റെ വിജയഗാഥ


 

 

 

 

 

 

 

- മമ്മൂട്ടി

 

      ഷൂട്ടിങ്ങിനുവേണ്ടിയാണ് ആ ഫാക്ടറിയില്‍ ഞാനെത്തിയത്. ഷെഡ്ഡില്‍ 2 വിദേശ കാറുകള്‍ നിര്‍ത്തിയിരിക്കുന്നത് കണ്ടു. മനസ്സില്‍ ചെറിയ കുശുമ്പും കുന്നായ്മയും അപ്പോഴേക്കും തല പൊക്കിയിരുന്നു. 'ആരെടാ രണ്ട് ഫോറിന്‍ കാറും കൊണ്ട് നടക്കുന്നവന്‍!' - എന്ന് മനസ്സില്‍ തോന്നി.

    ഞാന്‍ ചെന്ന് ഇറങ്ങുമ്പോഴേക്കും പ്രൊഡക്ഷന്‍സിലെ ആളുകളും ഫാക്ടറി ഉദ്യോഗസ്ഥര്‍ വന്നു പറഞ്ഞു:
"എം ഡി-യുടെ മുറിയിലിരിക്കാം."

"വേണ്ട. എനിക്ക് ഇവിടെ എവിടെയെങ്കിലുമൊരു സ്ഥലം മതി."

"എം ഡി കാണണം എന്ന് പറഞ്ഞു."

അതൃപ്തി മറച്ചുപിടിച്ചു പറഞ്ഞു: "കാണാലോ."

     

    അയാള്‍ക്ക് കാശുണ്ടെങ്കില്‍ അത് കയ്യിലിരിക്കട്ടെ എന്നായിരുന്നു മനസ്സില്‍. ചെറിയ കാര്യങ്ങള്‍ക്കുപോലും അസൂയ വരുന്ന കാലമാണത്. എത്ര വലിയ ഫാക്ടറിയുടമ ആണെങ്കിലും അങ്ങോട്ടു വിളിപ്പിക്കാതെ ഇറങ്ങി വന്നാലെന്താണ് എന്നും മനസ്സില്‍ തോന്നി. വന്നിരിക്കുന്നത് എത്രയോ ആരാധകരുള്ള മമ്മൂട്ടിയല്ലേ?!

     

    കുറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ മുതലാളി ഇറങ്ങിവന്നു. ഖദറിട്ട തൂവെള്ള മുണ്ടുടുത്തൊരു തടിയന്‍.

"എന്താടോ തനിക്ക് എന്‍റെ മുറിയിലേക്ക് വരാന്‍ വയ്യേ?"

കേട്ട ഉടനെ ദേഷ്യം വന്നു. 'ഇവനാരാണ് എന്നെ എന്നെ എടോ പോടോ എന്നൊക്കെ വിളിക്കാന്‍?'

"മടിക്കാതെ ഇങ്ങോട്ട് വാടോ. താന്‍ സിനിമാ നടനായതൊക്കെ ശരി തന്നെ."

"പിന്നെ വരാം." - കനപ്പിച്ച് മറുപടി പറഞ്ഞു.

"ഇങ്ങനെ ഗൌരവം കാണിക്കാതെ. തനിക്കെന്നെ മനസ്സിലായില്ലേ?" - ആ ചോദ്യത്തിലൊരു തന്‍റെടവും അടുപ്പവും ഉണ്ടായിരുന്നു.

"ഞാന്‍ പണ്ടത്തെ കുഞ്ഞിപ്പുവാണെടോ."

     

    ഫ്ലാഷ്ബാക്ക് പോലെ മനസ്സിലൂടെ 25 കൊല്ലം കടന്നുപോയി.

    എന്‍റെയൊരു ബന്ധുവിന്‍റെ വീടിന്‍റെ വരാന്തയില്‍ നോമ്പു കാലത്ത് കഞ്ഞികുടിക്കാന്‍ പാത്രവുമായി കാത്തുനിന്നിരുന്ന കുട്ടിയുടെ മുഖം തെളിഞ്ഞുനിന്നു. നോമ്പുകാലത്ത് ഞാന്‍ ആ ബന്ധുവീട്ടില്‍ പലപ്പോഴും പോകുമായിരുന്നു. പള്ളിയില്‍ വച്ചാണ് ആ പയ്യനെ ഞാന്‍ ആദ്യം കാണുന്നത്. എല്ലാ നമസ്ക്കാര സമയത്തും അവന്‍ പള്ളിയിലുണ്ടാകും. എന്നോട് ഭവ്യതയോടെയാണ് ആ കുട്ടി എന്നും സംസാരിച്ചിട്ടുള്ളത്; ഞാനാണെങ്കില്‍ വലിയ വീട്ടിലെ ബന്ധു എന്ന ഗമയോടെയും. അന്ന് പത്ത് വയസ്സേ പ്രായം കാണൂ. വീടിന്‍റെ വരാന്തയില്‍ കഞ്ഞിക്കുവേണ്ടി പാത്രവുമായി അവന്‍ കാത്തുനില്‍ക്കുമ്പോള്‍ ഞാന്‍ ഗമയില്‍ വീട്ടിലേക്ക് കയറിപ്പോകും. അതേ പയ്യനിതാ മുന്നില്‍, അപ്രതീക്ഷിത രൂപത്തില്‍ നില്‍ക്കുന്നു.

    അയാള്‍ പിന്നീട് കഷ്ടപ്പാടിന്‍റെയും വളര്‍ച്ചയുടെയും ഈശ്വര കാരുണ്യത്തിന്‍റെയും കഥ പറഞ്ഞു. ഇപ്പോള്‍ ഇതുപോലെ അഞ്ച് ഫാക്ടറികളുണ്ട്. അനുജന്മാരാണ് പലതും നടത്തുന്നത്. പെങ്ങന്മാരെയെല്ലാം വലിയ വീടുകളിലേക്ക് കെട്ടിച്ചുകൊടുത്തു. സങ്കല്‍പ്പിക്കാന്‍ പോലും പറ്റാത്ത വിധം അദ്ദേഹം സാമ്രാജ്യം വലുതാക്കിയിരുന്നു. ലോകം മുഴുവന്‍ പലതവണ സഞ്ചരിച്ചു. പക്ഷെ, ഒരേയൊരു കുഴപ്പം. ഷുഗര്‍, പ്രഷര്‍, അള്‍സര്‍ തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങള്‍ ഉള്ളതിനാല്‍ ഭക്ഷണം കഴിക്കാന്‍ വയ്യ. ഡോക്ടര്‍ പറയുന്ന പച്ചക്കറിയും ഒരുപിടി ചോറുമായി കഴിയുന്നു. പണ്ട് കഞ്ഞിക്കുവേണ്ടി കാത്തുനിന്നിരുന്ന കുട്ടി ഏത് ഭക്ഷണവും കിട്ടാവുന്ന അവസ്ഥയിലും പട്ടിണി കിടക്കുന്നുവെന്നര്‍ത്ഥം.

    പഴയ കഞ്ഞിക്കാരന്‍ പയ്യന്‍ എന്‍റെ മുന്നില്‍ മഹാസൗധം പോലെ വളര്‍ന്നത് പെട്ടെന്നാണ്. ഓരോ പ്രതിബന്ധങ്ങളെയും സ്വന്തം മനക്കരുത്തുകൊണ്ട് മറികടന്ന അയാള്‍ സത്യത്തില്‍ ജീവിതത്തോട് പ്രതികാരം ചെയ്യുകയായിരുന്നു. കഷ്ടപ്പാടും ദുരിതവും സമ്മാനിച്ച ജീവിതത്തോട് വളര്‍ച്ച കൊണ്ട് ചെയ്യുന്ന പ്രതികാരം. അയാളുടെ ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ ഒരിക്കലും പ്രതിമാസ ശമ്പളത്തിലോ നല്ല വീടിലോ ഒതുങ്ങുന്നതായിരുന്നില്ല. ഓരോന്ന് നേടുമ്പോഴും ലക്ഷ്യങ്ങളെ കുഞ്ഞിപ്പു കൂടുതല്‍ ഉയരങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റിവിട്ടു. പിന്നീട് അവയ്ക്കു പിറകേ പോയി അവയെ കയ്യടക്കി. ഓരോ പര്‍വ്വതശിഖരം കീഴടക്കുമ്പോഴും അതിലും വലിയൊരു ശിഖരം കീഴടക്കാന്‍ ബാക്കി തരണേ എന്ന് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്ന പര്‍വ്വതാരോഹകന്‍റെ മനസ്സാണ് കുഞ്ഞിപ്പുവിനെന്ന് അന്ന് എനിക്ക് തോന്നി.

    എം ടി വാസുദേവന്‍ നായരുടെ നോവലുകളില്‍ ഇത്തരം കഥാപാത്രങ്ങളെ കണ്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ജീവിതത്തില്‍ കണ്ടുമുട്ടിയപ്പോള്‍ എനിക്ക് പറഞ്ഞറിയിക്കാനാവാത്ത ഭക്തിയാണ് അയാളോട് തോന്നിയത്. അയാളുടെ ആദ്യകാല അനുഭവങ്ങള്‍ കേട്ടപ്പോള്‍ തോന്നി, വേറെയാരെങ്കിലും ആയിരുന്നെങ്കില്‍ തകര്‍ന്നുതരിപ്പണമാകുമായിരുന്നെന്ന്. പട്ടിണി കിടക്കുമ്പോഴും കുഞ്ഞിപ്പു സ്വപ്‌നങ്ങള്‍ കണ്ടു. അവയിലേക്കുള്ള വഴിയന്വേഷിച്ചു.

    ഇന്നത്തെ കുട്ടികള്‍ പരീക്ഷയ്ക്ക് മാര്‍ക്ക് കുറഞ്ഞാല്‍പ്പോലും ചിന്തിക്കുന്നത് ആത്മഹത്യയെക്കുറിച്ചാണ്. അവരുടെ മുന്നില്‍ ജീവിതത്തോടുള്ള പോരാട്ടമെന്ന അജണ്ടയേയില്ല. എഞ്ചിനീയറിങ്ങിനും മെഡിസിനും പഠിക്കുന്ന, നല്ല ബുദ്ധിയുണ്ട് എന്ന് നാം കരുതുന്ന, കുട്ടികള്‍ പോലും പോകുന്നത് കീഴടങ്ങലിന്‍റെ വഴിയേയാണ്.

    വഴക്ക് പറഞ്ഞതിന്‍റെ പേരില്‍ മരണത്തിലേക്ക് പോയ കുട്ടികളുടെ പടം പത്രത്തില്‍ കാണുമ്പോള്‍, 'ഈ കുഞ്ഞുങ്ങള്‍ക്ക് എന്തുപറ്റി?' എന്ന് തോന്നിയിട്ടുണ്ട്. ഊതിക്കെടുത്തുന്നത് എത്രയോ പേരുടെ സ്വപ്നങ്ങളിലേക്കുള്ള വെളിച്ചത്തിന്‍റെ തിരിയാണെന്ന് കടന്നുപോകുന്നവരറിയുന്നില്ല. തകര്‍ക്കുന്നത് പലരുടെയും നെഞ്ചാണെന്നും അവരറിയുന്നില്ല.

    മറ്റൊരു കൂട്ടര്‍ രക്ഷിതാക്കളോടും വ്യവസ്ഥിതിയോടുമുള്ള പ്രതികാരം തീര്‍ക്കുന്നത് മയക്കുമരുന്ന് ഉപയോഗിച്ചും സ്വയം ക്രിമിനലുകളായുമാണ്. മയക്കുമരുന്നില്‍ നിന്ന് മോചനം നേടിവന്നൊരു കുട്ടിയുടെ മുഖം ഞാനോര്‍ക്കാറുണ്ട്. തകര്‍ന്നു തരിപ്പണമായി എല്ലാം നഷ്ടപ്പെട്ടൊരു മുഖം. കുഞ്ഞിപ്പുവിന്‍റെ നെഞ്ചിലുണ്ടായിരുന്ന ചൂടിന്‍റെ ചെറിയൊരംശം ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കില്‍ ആ കുട്ടി ലഹരിയുടെ തളര്‍ച്ചയിലേക്ക് പോകില്ലായിരുന്നു.

    എന്‍റെ പഴയ നാട്ടുകാരന്‍ കാണിച്ചുതന്നത് പ്രതികാരത്തിന്‍റെ മറ്റൊരു മുഖമാണ്. പലപ്പോഴും നമുക്ക് അപരിചിതമായ മുഖം. തിരമാലപോലെ വന്ന കഷ്ടപ്പാടുകളെ അതിലേക്കിറങ്ങി നീന്തിനീന്തി അയാള്‍ പരാജയപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. 

    പ്രതിസന്ധികള്‍ക്ക് മുന്നില്‍ മെഴുകുതിരി നാളം പോലെ ആടുന്ന കുട്ടികള്‍ ഓര്‍ക്കേണ്ടത് അവരുടെ രക്ഷിതാക്കളുടെ മുഖമാണ്. അല്ലാതെ പരാജയത്തിന്‍റെ മുഖമല്ല.


കവി പാടിയത് മന്ത്രംപോലെ നമുക്ക് മനസ്സില്‍ സൂക്ഷിക്കാം:

        ജീവിതം നല്‍കാന്‍ മടിക്കുന്നതൊക്കെയും
        ജീവിച്ചു ജീവിതത്തോടു ഞാന്‍ വാങ്ങിടും.   

 

(ഏറെ പ്രിയപ്പെട്ട ശ്രീ. മമ്മൂട്ടി എഴുതിയ, അദ്ദേഹത്തിന്‍റെ ഏതാനും ഓര്‍മ്മക്കുറിപ്പുകളുടെ സമാഹാരമായ കാഴ്ചപ്പാട് എന്ന പുസ്തകത്തില്‍നിന്നുമെടുത്താണ് ഈ രചന ഇവിടെ ചേര്‍ത്തിരിക്കുന്നത്. 2002 നവംബര്‍ 15നാണ് അദ്ദേഹം ഇത് എഴുതിയത്. കറന്‍റ് ബുക്സ് ആണ് ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.)

Thursday, September 7, 2023

പിരിഞ്ഞിട്ടും പിരിയാത്ത സ്നേഹം


 

 

 

 

 

 

 

- മമ്മൂട്ടി

 

     വക്കീല്‍പണി തുടങ്ങിയ കാലം. തുടങ്ങിയ കാലമെന്ന് പറയുമ്പോള്‍ അത് അധികം നീണ്ടുനിന്നിട്ടില്ലെന്ന് അറിയാമല്ലോ. നിയമം, കോടതി, കേസ് എന്നെല്ലാം കേട്ടാല്‍ ആകെയൊരു പരിഭ്രമമാണ്. ആദ്യമായി കോടതിക്കു മുന്നില്‍ വാദിച്ച ദിവസം എനിക്ക് മുട്ടിടിക്കുകയായിരുന്നു. അന്നെല്ലാം കോടതികളില്‍നിന്ന് കോടതികളിലേക്ക് നടന്ന് കേസ് കേട്ടുപഠിക്കുകയാണ് ചെയ്തത്.

     മഞ്ചേരി കോടതിയിലെ ആ കേസ് ഞാനാദ്യം ശ്രദ്ധിച്ചത് കേസുകളിലുള്ള താത്പര്യം കൊണ്ടാണ്. പ്രായം അറുപത് കഴിഞ്ഞ നല്ല സുന്ദരിയായൊരു ഭാര്യയും കൃഷിക്കാരനെപ്പോലെയുള്ള ലളിതവസ്ത്രധാരിയായ എഴുപത്തിരണ്ടുകാരന്‍ ഭര്‍ത്താവും. എല്ലാ കക്ഷികളെയും പോലെ അവരും അതികാലത്ത് കോടതി വരാന്തയിലെത്തും. മിക്കപ്പോഴും വൈകുന്നേരം വരെ അവിടെത്തന്നെ കാണും. ഭര്‍ത്താവിനെതിരെ ചെലവിനു കിട്ടാന്‍ ഭാര്യ കേസ് കൊടുത്തിരിക്കുകയാണ്. അന്ന് മഞ്ചേരി കോടതിയില്‍ ഇത്തരം ധാരാളം കേസുകളുണ്ട്. പലതും സത്യസന്ധമായ കേസുകള്‍. ചിലത് ബന്ധുക്കള്‍ തമ്മിലുള്ള പോരിന്‍റെ പേരില്‍ കൊടുത്ത കേസുകള്‍. ഭാര്യയ്ക്കോ ഭര്‍ത്താവിനോ അതില്‍ പങ്കുണ്ടാകില്ല.

     പതുക്കെപ്പതുക്കെ ഞാനിവരെ ശ്രദ്ധിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. സ്ത്രീ വന്നിരിക്കുന്നത് അവരുടെ സഹോദരന്മാരുടെ കൂടെയാണ്. കണ്ടാലറിയാം കേസ് നടത്തുന്നത് സഹോദരന്മാരുടെ ആവശ്യമാണെന്ന്. ഭര്‍ത്താവ് ബസ്സില്‍ കയറി ആരുടെയും തുണയില്ലാതെ വരും.

     കോടതിക്കകത്ത് തലങ്ങും വിലങ്ങും പോരാടുമെങ്കിലും ഞങ്ങള്‍ കുട്ടിവക്കീലന്മാര്‍ ഒരു സിഗരറ്റ് മാറി വലിക്കുകയും ഒരു ചായ പകുത്തു കുടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരാണ്. പക്ഷെ കൂട്ടില്‍ നില്‍ക്കുന്ന കക്ഷികളുടെ മുന്നില്‍ ഈ സൌഹൃദമൊന്നും കാണിക്കാറില്ല. കേസ് ജയിക്കാനും അവതരിപ്പിക്കുന്ന കാര്യങ്ങള്‍ കോടതിക്ക് മുന്നില്‍ ഉറപ്പിക്കാനും ഞങ്ങള്‍ കടിച്ചുകീറും. മാനുഷിക പരിഗണനയില്‍ ചോദ്യം ചോദിക്കാതിരുന്നാല്‍ കേസ് കുളമാകും.

     ഈ വൃദ്ധന്‍റെ കേസിലും സ്ഥിതി മറിച്ചായിരുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തോട് കടുത്ത ചോദ്യങ്ങള്‍ ചോദിക്കുമ്പോള്‍ വളരെ പതിഞ്ഞ ഭാഷയില്‍ ഉത്തരം പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നു. അത് കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ ഞാന്‍ ശ്രദ്ധിച്ചത് സ്ത്രീയുടെ മുഖമായിരുന്നു. ഭര്‍ത്താവിനോടുള്ള മാഞ്ഞുപോകാത്ത സ്നേഹവും ബഹുമാനവും ആ മുഖത്തുണ്ടായിരുന്നു. ഓരോ ചോദ്യവും അവരുടെ നെഞ്ചിലും കൂടി തറയ്ക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പായിരുന്നു.

     വിചാരണയ്ക്കുശേഷം കൂട്ടില്‍ നിന്നിറങ്ങുമ്പോള്‍ അയാള്‍ ഭാര്യയെയൊന്ന് നോക്കും. അയാളുടെ മുഖത്ത് വിങ്ങിപ്പൊട്ടാന്‍ നില്‍ക്കുന്ന കുറേ വിചാരങ്ങള്‍ കാണാമായിരുന്നു.

     ഭാര്യയുടെ വിചാരണ നടക്കുമ്പോള്‍ വൃദ്ധന്‍ കൂട്ടില്‍ നില്‍പ്പുണ്ട്. പ്രായവും സ്ത്രീത്വവും കടന്നുപോകുന്നതായിരിക്കും പലപ്പോഴും കോടതിയുടെ മുന്നില്‍ നിന്നുള്ള ചോദ്യങ്ങള്‍. സ്ക്കൂളിന്‍റെ വരാന്ത പോലും കാണാത്ത ആ സ്ത്രീ എതിര്‍വിചാരണ തുടങ്ങി കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും വക്കീല്‍ പഠിപ്പിച്ചതൊക്കെ മറന്നു.

     നാടന്‍ഭാഷയില്‍ കളങ്കമില്ലാത്ത വാക്കുകളില്‍ അവര്‍ കാര്യങ്ങള്‍ പറഞ്ഞുകൊണ്ടേയിരുന്നു. കള്ളം പറയേണ്ടി വരുന്നതിലെ വിങ്ങല്‍ അവരുടെ വാക്കുകളില്‍ പ്രകടമായിരുന്നു. ഭര്‍ത്താവിന്‍റെ ക്രൂരതയേയും സ്നേഹമില്ലായ്മയേയും പീഡനത്തേയും കുത്തഴിഞ്ഞ ജീവിതത്തേയും കുറിച്ച് വക്കീല്‍ അവരോട് ചോദിച്ചപ്പോള്‍ കേട്ടുനിന്ന വൃദ്ധന്‍റെ കണ്ണുകള്‍ പതുക്കെ നിറഞ്ഞു. ഒരാശ്രയത്തിനുവേണ്ടി അയാള്‍ നാലുവശത്തേക്കും കണ്ണോടിച്ചു. താങ്ങിനുവേണ്ടി കൂടിന്‍റെ അഴികളിലേക്ക് കയ്യൂന്നി ചേര്‍ന്നുനിന്ന് ഭാര്യയെയൊന്ന് നോക്കി. മനസ്സിലുള്ളത് പറയാനാകാതെ ആ സ്ത്രീ പൊട്ടിപ്പൊട്ടിക്കരഞ്ഞു.

     അവരുടെ നിലവിളി കോടതിയിലുള്ള ഓരോരുത്തരുടെയും നെഞ്ചിലൂടെ കടന്നുപോയെന്നാണ് ഞാന്‍ കരുതുന്നത്. പെറുക്കിപ്പെറുക്കി പറയുന്ന വാക്കുകള്‍ക്കിടയില്‍ എവിടെയോ വച്ച് ആ സ്ത്രീ ഒരു ഏങ്ങലോടെ 'നിയ്ക്ക് വയ്യ' എന്നും പറഞ്ഞ് കൂട്ടില്‍ തളര്‍ന്നുവീണു. കോടതിയില്‍ മൊട്ടുസൂചിയിട്ടാല്‍ കേള്‍ക്കാവുന്ന നിശബ്ദത.

     പെട്ടെന്ന് അയാള്‍ കൂട്ടില്‍നിന്നറങ്ങി ഭാര്യയെ താങ്ങി എഴുന്നേല്‍പ്പിച്ചു. തോളിലെ തോര്‍ത്തു കൊണ്ട് മുഖം തുടച്ച ശേഷം നെഞ്ചോടുചേര്‍ത്ത് നിര്‍ത്തി പതുക്കെ നടന്നു തുടങ്ങി.

     കോടതിയുടെയോ വക്കീലിന്‍റെയോ അനുമതിയില്ലാതെ അവരെ കുട്ടികളെ തോളത്ത് ചേര്‍ത്തു പിടിക്കുന്നതുപോലെ പിടിച്ച് അയാള്‍ വക്കീലന്മാര്‍ക്കിടയിലൂടെ പുറത്തിറങ്ങി. പടിയിറങ്ങുംമുമ്പ് തിരിഞ്ഞുനിന്ന് ഞങ്ങളെ നോക്കിയപ്പോള്‍ ആ കണ്ണുകളില്‍ കണ്ടത് പകയല്ലായിരുന്നു. കോടതികള്‍ക്ക് അളക്കാന്‍ പറ്റാത്ത ആഴങ്ങളിലുള്ള സ്നേഹമായിരുന്നു. 22 വര്‍ഷംമുമ്പ് വീട്ടില്‍നിന്ന് ഇറക്കിവിടപ്പെട്ട ആ മനുഷ്യന്‍ അതിനുശേഷം അന്ന് ആദ്യമായി തന്‍റെ ഭാര്യയെ തൊടുകയായിരുന്നു; അവരോട് സംസാരിക്കുകയായിരുന്നു. വീട്ടുകാരുടെ കുടിപ്പകയ്ക്കിടയിലും അവരിരുവരും വാക്കുകള്‍ പോലുമില്ലാതെ വെറും നോട്ടം കൊണ്ട് നെഞ്ചിലെ അണയാത്ത സ്നേഹം കൊണ്ടുനടന്നു. കൊടുങ്കാറ്റുകള്‍ക്കിടയിലൂടെ കെടാതെയൊരു നെയ്‌ വിളക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നതുപോലെ. അന്ന് ആ കേസ് അവധിക്കുവച്ചു. പിന്നീടൊരിക്കലും ഒരവധിക്കും അവരിരുവരും കോടതിയില്‍ വരികയുണ്ടായില്ല.

     അച്ഛനെയോ അമ്മയെയോ മക്കളെയോ വാക്കുകൊണ്ട് തള്ളിപ്പറഞ്ഞാലും നിയമം കൊണ്ട് ബന്ധം വേര്‍പ്പെടുത്താനാകില്ല. പക്ഷേ, ഭാര്യയെയും ഭര്‍ത്താവിനെയും നിയമം കൊണ്ട് വേര്‍പ്പെടുത്താം. അച്ഛനും അമ്മയും മക്കളും എല്ലാം ഉണ്ടാകുന്നതും എല്ലാ ബന്ധങ്ങളുടെ അടിത്തറയും ഇതാണുതാനും. സ്നേഹം കൊണ്ടുമാത്രം ചേര്‍ക്കപ്പെട്ട ഈ ബന്ധം നിയമം കൊണ്ട് വേര്‍പ്പെടുത്താനാകില്ലെന്ന് അന്നെനിക്ക് ബോധ്യമായി.

     എന്‍റെ ഭാര്യയോടൊരു വാക്ക് കടുപ്പിച്ചു പറയുമ്പോള്‍ പോലും ഓര്‍ക്കുന്നത് ആ മനുഷ്യന്‍റെ തുളുമ്പിയ കണ്ണുകളെയാണ്. വെറുമൊരു കൊച്ചു തെന്നലില്‍പ്പോലും അണഞ്ഞുപോകുന്ന ബന്ധങ്ങളെ ഞാനെത്രയോ തവണ കോടതിയിലും ജീവിതത്തിലും കണ്ടിട്ടുണ്ട്. അന്നു ഞാന്‍ കല്യാണം കഴിച്ചിട്ടില്ല. എനിക്കൊരു ഭാര്യയുണ്ടാകുമ്പോള്‍ അവരെ ഞാന്‍ ഇതുപോലെ സ്നേഹിച്ചുകൊള്ളാമെന്ന് പലപ്പോഴും പ്രതിജ്ഞയെടുത്തിട്ടുണ്ട്. കൈക്കുമ്പിളോളം സ്നേഹം കയ്യിലുണ്ടെന്നതിന്‍റെ പേരില്‍ അഹങ്കരിക്കുന്ന ഞാന്‍ അന്നുകണ്ടത് കടലായിരുന്നു. സ്നേഹത്തിന്‍റെ കലര്‍പ്പില്ലാത്ത കടല്‍. ഓര്‍മ്മയുടെ ആ കടല്‍ത്തീരത്ത് നില്‍ക്കുന്നതുപോലും മനസ്സ് കുളിര്‍പ്പിക്കുന്നു. നമുക്കും അവരെപ്പോലെ സ്നേഹിക്കാം.

 

(ഏറെ പ്രിയപ്പെട്ട ശ്രീ. മമ്മൂട്ടി എഴുതിയ, അദ്ദേഹത്തിന്‍റെ ഏതാനും ഓര്‍മ്മക്കുറിപ്പുകളുടെ സമാഹാരമായ കാഴ്ചപ്പാട് എന്ന പുസ്തകത്തില്‍നിന്നുമെടുത്താണ് ഈ രചന ഇവിടെ ചേര്‍ത്തിരിക്കുന്നത്. 2002 നവംബര്‍ 1നാണ് അദ്ദേഹം ഇത് എഴുതിയത്. കറന്‍റ് ബുക്സ് ആണ് ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.)

Tuesday, September 7, 2021

മമ്മൂട്ടി: പണ്ടെനിക്ക് ഇഷ്ടപ്പെടാതെ പോയ പേര്








- മമ്മൂട്ടി


     എന്‍റെ ബാപ്പയ്ക്കും ഉമ്മയ്ക്കും പോലും ഓമര്‍ ഷരീഫിനെ അറിയില്ല. പക്ഷേ, മഹാരാജാസ് കോളേജിലെ കുറേ കുട്ടികള്‍ക്ക് ഓമര്‍ ഷരീഫിനെ അറിയാമായിരുന്നു. അവരവനെ ഓമറെന്നും ഷരീഫെന്നും വിളിച്ചു. ഈജിപ്ഷ്യന്‍ നടനായ ഓമര്‍ ഷരീഫിനെപ്പോലെ ആകുമെന്നു കരുതി ആ പയ്യന്‍ ഓമര്‍ ഷരീഫ് എന്നു ഭാവിയില്‍ അറിയപ്പെടുന്നതും പ്രതീക്ഷിച്ച് ആഹ്ലാദത്തോടെ നടക്കുകയും ചെയ്തു.

     പക്ഷേ, ഒരുദിവസം അവന്‍റെ പുസ്തകത്തില്‍നിന്നു കോളേജിലെ തിരിച്ചറിയല്‍ കാര്‍ഡ് താഴെവീണു. അതു കണ്ടെടുത്ത സഹപാഠി ശശിധരന്‍ അലറിവിളിച്ചു :

"എടാ നിന്‍റെ പേര് മുഹമ്മദ് കുട്ടീന്നാണല്ലേ?എടാ കള്ളാ, വേറെ പേരില്‍ നടക്കുന്നോടാ മമ്മൂട്ടീ. നീ മമ്മൂട്ടിയാണല്ലേടാ ഓമര്‍ ഷരീഫേ.."

ജീവിതത്തില്‍ ആദ്യമായി എന്നെ മമ്മൂട്ടി എന്നുവിളിച്ചത് ശശിധരനാണ്. പിന്നീടങ്ങോട്ടു കോളേജില്‍ മുഴുവന്‍ ഞാന്‍ മമ്മൂട്ടിയായിരുന്നു. ആ പേര് ഇപ്പോഴും എന്‍റെ കൂടെയുണ്ട്. ഓമര്‍ ഷരീഫ് എന്ന പേരായിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഞാന്‍ ഇത്രത്തോളം അടുപ്പം പേരുകൊണ്ട് ആളുകളുമായി ഉണ്ടാക്കുമായിരുന്നോ എന്ന് സംശയമാണ്.

     എറണാകുളം മഹാരാജാസില്‍ ബി.എയ്ക്ക് എത്തിയപ്പോഴാണ് എനിക്ക് പി. ഐ. മുഹമ്മദ് കുട്ടി എന്ന എന്‍റെ പേര് പഴഞ്ചനായി തോന്നിയത്. ചിലരെന്നെ അറബിവല്‍ക്കരിച്ച് മെഹമ്മദ് കുട്ടി എന്ന്‍  വിളിച്ചുവന്നു. ബാപ്പയും ഉമ്മയും അന്നും ഇന്നും വിളിക്കുന്നത് മമ്മദ് കുഞ്ഞ് എന്നാണ്. പരിചയക്കാര്‍ ആരുമില്ലാത്തതിനാല്‍ ഞാന്‍ എന്‍റെ പേര് ഓമര്‍ ഷരീഫ് എന്നാക്കി നോക്കിയതാണ്. ദിലീപ് കുമാര്‍ യൂസഫ്‌ ഖാനായിരുന്നില്ലേ, പ്രേംനസീര്‍ അബ്ദുള്‍ ഖാദറായിരുന്നില്ലേ, കെ. പി. ഉമ്മര്‍ സ്നേഹജനായി നോക്കിയില്ലേ? അതുകൊണ്ടുതന്നെ പേരുമാറ്റം എന്നെ കൂടുതല്‍ ജനസമ്മതനാക്കുമെന്നു ഞാന്‍ കരുതി. ഓമര്‍ ഷരീഫായി മാറി നോക്കിയ വിവരം ബാപ്പയ്ക്കും ഉമ്മയ്ക്കും പോലും അറിയില്ല. അന്നെന്‍റെ കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന അപൂര്‍വം ചിലര്‍ക്കറിയാം.

     കോളേജില്‍ എല്ലാവരും മമ്മൂട്ടി എന്നു വിളിക്കുമ്പോഴും എന്‍റെ മനസ്സില്‍ ഈ പേര് മോശമാണ് എന്നൊരു ചിന്ത ഉണ്ടായിരുന്നു. ബാപ്പയുടെ ബാപ്പയുടെ പേര് മുഹമ്മദ്‌ കുട്ടി എന്നായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് പാരമ്പര്യപ്രകാരം എനിക്കും ആ പേരുകിട്ടിയത്. മമ്മൂട്ടി എന്ന പേരിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ വേര് പ്രവാചകന്‍റെ പേരായ മുഹമ്മദിലാണ്. ഇപ്പോഴത്തെ പലരുടെ പേരും അതിന്‍റെ വേരും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പലപ്പോഴും രസകരമാണ്. ശേഖരന്‍കുട്ടിയല്ലേ ശേകുവും ചേക്കുവും ചെക്കുട്ടിയും ചേക്കുണ്ണിയുമെല്ലാമായത്. സംസ്കൃതച്ചുവയുള്ള ദേവന്‍റെ നാടന്‍രൂപമല്ലേ തേവന്‍. വേലായുധനല്ലേ വേലുപ്പിള്ളയും വേലുക്കുട്ടിയും വേലാണ്ടിയും വേലനും വേലുവുമായത്. ജേക്കബല്ലേ ചാക്കോയും ചാക്കോച്ചിയും ചാക്കുവും ചാക്കുണ്ണിയുമായത്.

     മമ്മൂട്ടിയെന്ന പേരു കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ മനസ്സില്‍ വന്നിരുന്ന ചിത്രം വടക്കേ മലബാറിലെ ഒരു വൃദ്ധന്‍റെതായിരുന്നു. ഇതെങ്ങനെവന്നു എന്നെനിക്കറിയില്ല. എന്നെത്തേടി ആദ്യ സിനിമാ ചാന്‍സ് വന്നതും മമ്മൂട്ടി എന്ന പേരിലാണ്. മഞ്ചേരിയില്‍ അഡ്വ. പി. ഐ. മുഹമ്മദ്‌ കുട്ടി എന്ന ബോര്‍ഡും വച്ചിരിക്കുന്ന കാലത്താണ് ഒരുദിവസം പോസ്റ്റ്മാന്‍ അന്വേഷിച്ചുവന്നത്. അയാളുടെ കയ്യില്‍ അഡ്വ. മമ്മൂട്ടിക്കൊരു കത്തുണ്ടായിരുന്നു. ഇങ്ങനെയൊരു വക്കീലിനെ പോസ്റ്റ്മാന്‍ കേട്ടിട്ടില്ല. ജനശക്തി ഫിലിംസില്‍ നിന്ന് എം. ടി. വാസുദേവന്‍ നായര്‍ അയച്ചതാണ് കത്ത്. അത് എനിക്കുതന്നെയാണ് എന്നുറപ്പുള്ളതുകൊണ്ട് വാങ്ങി. കോളേജില്‍ ഉപേക്ഷിച്ചുപോന്നു എന്നുകരുതിയ ആ പേര് ഇവിടെ വീണ്ടും എന്നെ സിനിമയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകാന്‍ തേടിയെത്തി.

     മൂന്നാമത്തെ സിനിമയില്‍ അഭിനയിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കേ പി. ജി. വിശ്വംഭരന്‍ പിന്നെയും എന്‍റെ പേരുമാറ്റി. ജാതിയും മതവും ധ്വനിപ്പിക്കാത്തൊരു പേരുണ്ടെങ്കില്‍ എല്ലാ വിഭാഗത്തില്‍നിന്നും ആരാധകരുണ്ടാകും എന്നതായിരുന്നു കാരണം. അതിന്  എനിക്കും എതിര്‍പ്പുണ്ടായിരുന്നില്ല. പക്ഷേ, പോസ്റ്ററടിച്ചപ്പോള്‍ സജിന്‍ എന്നതിന്‍റെ ബ്രാക്കറ്റില്‍ അവര്‍ മമ്മൂട്ടി എന്നുകൂടി കൊടുത്തു. പടം ഇറങ്ങുന്നതിനുമുമ്പുതന്നെ പുറത്തുള്ള പേരുപോയി ബ്രാക്കറ്റിലെ പേര് ബാക്കിയായി. അവിടെയും മമ്മൂട്ടി എന്നെ പിന്തുടര്‍ന്നു.

     മനസ്സുകൊണ്ട് വെറുക്കുകയും ആക്ഷേപിക്കുകയും വേദനിക്കുകയും ചെയ്ത ഈ പേരുതന്നെ പിന്നീട് എന്നെ അറിയപ്പെടുന്നവനാക്കി. വിദേശത്ത് 'മാംട്ടി', 'മംഊട്ടി', 'മാമൂട്ടി' എന്നെല്ലാം പലരും വിളിക്കുമ്പോഴും അതിന്‍റെയെല്ലാം അടിത്തറ വടക്കേ മലബാറിലെ വൃദ്ധന്‍റെതെന്ന് കരുതിയ ആ പഴഞ്ചന്‍ പേരുതന്നെയായിരുന്നു. ആ പേര് എന്നെ പലപ്പോഴും ആള്‍ക്കൂട്ടത്തിലൊരാള്‍ എന്നതുപോലെ അടുക്കാനും അലിയാനും സഹായിച്ചുവെന്നത് സത്യമാണ്.

     ജീവിതത്തില്‍ ഏറ്റവും സുപ്രധാന തിരിച്ചറിയല്‍ ഉപാധിയായ പേര് തിരഞ്ഞെടുക്കാന്‍ നമുക്ക് അവകാശമില്ല. തിരിച്ചറിവില്ലാത്ത കാലത്ത് വേണ്ടപ്പെട്ടവര്‍ ഇട്ടുതരുന്നതാണല്ലോ പേര്. കുട്ടപ്പന്‍ എന്ന പേര് മോശമായതുകൊണ്ട് ഗസറ്റില്‍ പരസ്യം ചെയ്ത് പ്രകാശനായൊരു സഹപാഠി എനിക്കുണ്ടായിരുന്നു. പിന്നീടവന്‍ അറിയപ്പെട്ടത് പ്രകാശന്‍ കുട്ടപ്പന്‍ എന്നാണ്. പേരുമാറ്റം പലപ്പോഴും അവസാനിക്കുന്നത് ഇത്തരം ട്രാജഡികളിലാണ്.

     ഞാന്‍ മമ്മൂട്ടിയെ സ്നേഹിച്ചുതുടങ്ങിയത് എപ്പോഴാണ് എന്നെനിക്കറിയില്ല. ഉപേക്ഷിക്കാന്‍ നോക്കിയിട്ടും മമ്മൂട്ടി എന്നെ പിന്തുടര്‍ന്നുകൊണ്ടേയിരുന്നു. ബാപ്പയും ഉമ്മയും മമ്മദ് കുഞ്ഞ് എന്ന് വിളിക്കുമ്പോള്‍ അതിന് കൂടുതല്‍ മധുരമുണ്ടെന്നു തോന്നാറുണ്ട്. പേരുകള്‍ സ്വയം മധുരമായി തീരുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. എന്‍റെ പേര് ആളുകള്‍ വിളിച്ചുവിളിച്ച് മധുരമുള്ളതാക്കിയതാണ്. വിളിക്കുന്നതിനു പിറകിലുള്ള സ്നേഹവും വാത്സല്യവുമെല്ലാമാണ് പേരിനെ മധുരതരമാക്കുന്നത്. എന്‍റെ പേരിന് എല്ലാവരുംകൂടിത്തന്ന ഈ മധുരം നിലനിര്‍ത്തുകയും കൂടുതല്‍ മധുരമുള്ളതാക്കുകയും ചെയ്യാനാണ് എന്‍റെ ശ്രമം. അഭിനയത്തിലും ജീവിതത്തിലുമെല്ലാം ആ ശ്രമമുണ്ടാകും.


(2003 ഫെബ്രുവരി 14 - അന്നാണ് ശ്രീ.മമ്മൂട്ടി ഈ കുറിപ്പെഴുതുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന്‍റെ ഓര്‍മ്മകളും ഉള്‍ക്കാഴ്ചകളുമൊക്കെ അടങ്ങിയ കാഴ്ചപ്പാട് എന്ന പുസ്തകത്തില്‍നിന്നുമാണ് ഈയൊരു ഭാഗം എടുത്തിരിക്കുന്നത്. പുസ്തകത്തിലെ 23 അദ്ധ്യായങ്ങളില്‍ ആദ്യത്തേതാണ് ഇത്.)

കറന്‍റ് ബുക്ക്സ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ആ പുസ്തകത്തിന്‍റെ ആമുഖമായി അദ്ദേഹം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു :

Monday, September 7, 2020

മക്കള്‍ക്കായി ഉരുകിത്തീര്‍ന്ന മാതൃഹൃദയം


   വടക്കന്‍ കേരളത്തിലെ കുഗ്രാമത്തിലാണ് ഞാനവരെ കാണുന്നത്. നാട്ടിന്‍പുറത്തൊരു ഷൂട്ടിംഗ് നടക്കുമ്പോഴുണ്ടാകുന്ന ഉത്സവാന്തരീക്ഷം പറയേണ്ടല്ലോ. പഴയൊരു തറവാട്ടിലായിരുന്നു ഷൂട്ടിംഗ്. ആ വീട്ടിലെ തന്നെ വരാന്തയുടെ വശത്താണ് മേക്കപ്പ് ചെയ്യാനുള്ള സ്ഥലമൊരുക്കിയിരുന്നത്. ആവശ്യത്തിന് വെളിച്ചം പോലുമില്ലാത്ത അവിടെ ചുറ്റുമായി ധാരാളം പേര്‍ നേരത്തേവന്നു സ്ഥാനം പിടിച്ചിരുന്നു.

   നാട്ടിന്‍പുറത്താകുമ്പോള്‍ അവരെ പിടിച്ചു പുറത്താക്കലൊന്നും നടക്കില്ല. തിരക്കിനിടയില്‍ പലരും സിനിമയിലെ ഡയലോഗുകള്‍ പറയുന്നുണ്ട്. 'ഇക്കാ' എന്നും 'ചേട്ടാ' എന്നും 'അണ്ണാ' എന്നുമെല്ലാം വിളിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിനിടയില്‍ എന്‍റെ പിറകില്‍നിന്നു കേട്ടത് മുമ്പെങ്ങും കേള്‍ക്കാത്ത വിളിയായിരുന്നു.

   ചിരപരിചിതനായ ഒരാള്‍ വിളിക്കുന്ന രീതിയില്‍ 'മോനേ' എന്നാണ് അവരെന്നെ വിളിച്ചത്. തിരിഞ്ഞുനോക്കിയപ്പോള്‍ എഴുപതു വയസ്സോളം പ്രായമുള്ളൊരു സ്ത്രീ. കാണാന്‍ നല്ല ഐശ്വര്യം. മുടിയില്‍ നരയുടെ തിളങ്ങുന്ന ഭംഗി. മല്ലുമുണ്ടുടുത്ത്, മല്ലുകൊണ്ട് തന്നെയുള്ള, ജാക്കറ്റും മാറിലൊരു തോര്‍ത്തുമുണ്ടുമായി ചിരിച്ചുകൊണ്ടു നില്‍ക്കുന്നു. പല്ലുകളില്‍ മുറുക്കാന്‍ കറയുണ്ട്. മെലിഞ്ഞ ദേഹപ്രകൃതം.

   ചോദിക്കുകപോലും ചെയ്യാതെ അടുത്തുവന്നുനിന്ന് മുഖത്തും തലയിലും തലോടിക്കൊണ്ട് അവര്‍ ചോദിച്ചു: "നീയെന്താ ഇത്ര വൈകീത്? ഞാന്‍ നിരീച്ചു രണ്ടൂസം മുമ്പ് വരൂന്ന്‍."

   "ഇത്തിരി വൈകിപ്പോയി." - അവരെ ഒഴിവാക്കാനായി ഞാന്‍ പറഞ്ഞു. മേക്കപ്പ് ചെയ്യുമ്പോള്‍ തൊടുന്നതും ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്നതും എന്നെ അസ്വസ്ഥനാക്കിയിരുന്നു.

   സെറ്റ് റെഡിയായി എന്നെ കാത്തുനില്‍പ്പാണ്. പക്ഷെ, അവര്‍ തുടരുകയാണ് : "പയ്യിനെ കെട്ടാന്‍ പോലും ആളില്ല. സരോജിനിയുടെ കുട്ടി സ്ക്കൂളില്‍ പോയി. ഞാന്‍ തന്നെ വേണം എല്ലാം നോക്കാന്‍. വയ്യാണ്ടായി..."                                  

   അവരുടെ വീട്ടിലെ എല്ലാവരെയും എനിക്ക് പരിചയമുണ്ടെന്നപോലെയാണ് സംസാരം. എന്തുകൊണ്ടോ ഞാന്‍ അവര്‍ക്കൊരു കസേര വരുത്തിക്കൊടുത്തു.

      "അടുത്ത മാസാണ് അച്ഛന്‍റെ ശ്രാദ്ധം. എല്ലാവരും വര്വോന്ന്‍ അറിയില്ല. വിലാസിനി ഒന്‍പതും തികഞ്ഞിരിക്യാണ്. പണ്ടത്തെപ്പോലെ വയ്യെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും കൊടുക്കണ്ടെ. നിയ്യ് വന്നിട്ട് തീരുമാനിക്കാന്നു വിചാരിച്ചു. നീയ്യെന്താ പറേണത്."

   ഇടയ്ക്ക് ഷോട്ടിനായി പോയി മടങ്ങിയത്തുമ്പോഴും അവര്‍ അവിടെത്തന്നെയുണ്ട്. കണ്ടതും വീണ്ടും സംസാരം തുടങ്ങി.

   "രാജന്‍റെ കത്ത് വരാറില്യ. ബാംഗ്ലൂരില്‍ സുഖാണ്ന്ന്‍ കണ്ടുവന്നോര് പറഞ്ഞു. അത് തന്ന്യാണല്ലോ വേണ്ടത്. അവനോന്‍റെ തെരക്ക് കഴിഞ്ഞിട്ട് ഒന്നിനും സമയമുണ്ടാവില്യ. പാവം കുട്ടി, വല്ലാതെ കഷ്ടപ്പെടുന്നുണ്ടാവും."

   അവര്‍ പറയുന്നത് കഴിഞ്ഞ ഒരാഴ്ചത്തെ വിശേഷങ്ങള്‍ മാത്രമാണ്. അതിനുമുന്‍പുള്ള കാര്യങ്ങളെല്ലാം എനിക്കറിയാം എന്നവര്‍ വിശ്വസിക്കുന്നു. അവരെ ഞാന്‍ അറിയാതെ സ്നേഹിച്ചു തുടങ്ങിയിരുന്നു. രണ്ടാം ദിവസം വന്നപ്പോള്‍ കയ്യിലൊരു സ്റ്റീല്‍ മൊന്തയുണ്ടായിരുന്നു. മടിയില്‍നിന്നൊരു ഗ്ലാസ്സെടുത്ത് അതില്‍ മൊന്തയിലെ പാലൊഴിച്ച് എനിക്കുനീട്ടി.

   "മ്മടെ പയ്യിന്‍റെ പാലാണ്. കുടിച്ച്വോക്ക്."

   പാലുകുടി പണ്ടേ തൃപ്തിയില്ലാത്ത ഞാന്‍ ആ പാല് കുടിക്കേണ്ടിവന്നു. തുടര്‍ച്ചയായ സംസാരത്തില്‍നിന്ന് എനിക്ക് അവരുടെ വീടിന്‍റെയൊരു ചിത്രം കിട്ടി. മൂത്തമകന്‍ ബാംഗ്ലൂരിലാണ്. ഇളയവന്‍ പട്ടാളത്തിലും. മൂത്ത പെണ്‍കുട്ടിയാണ് പ്രസവിക്കാനായി നില്‍ക്കുന്നത്. ഇളയ പെണ്‍കുട്ടിയെ അടുത്തെവിടെയോ കല്യാണം കഴിച്ചുകൊടുത്തിരിക്കുന്നു. ആ മകളുടെ മകളാണ് ഇടയ്ക്ക് കൂട്ടിന് കിടക്കുന്നത്. മിക്കപ്പോഴും തനിച്ചുതന്നെ.

   ഇതില്‍ ഏതോ ഒരു മകന്‍റെ ഓര്‍മ്മയിലാണ് ഞാനുള്ളത്. പട്ടാളക്കാരനായ മകനായിട്ടാണ് എന്നെ കരുതിയതെന്നു തോന്നുന്നു. ആ സിനിമയില്‍ എന്‍റെ വേഷം പോലീസ് ഓഫീസറുടേതായിരുന്നു.

   ഷൂട്ടിംഗിനിടയില്‍ ഒരു കഥാപാത്രം എന്നെ മുഖത്തടിക്കുന്ന സീനുണ്ടായിരുന്നു. ക്ലോസപ്പ് എടുക്കാനായി അടിച്ചയുടനെ ഞാന്‍ മുഖം തിരിച്ചതും നേരെ നോക്കിയത് ആ സ്ത്രീയുടെ മുഖത്തേക്കാണ്. എനിക്ക് ശരിക്കും അടികിട്ടിയെന്ന ധാരണയില്‍ അവര്‍ പകച്ചുനില്‍പ്പാണ്. കണ്ണുകള്‍ പതുക്കെ നിറയുന്നു. അടുത്തെത്തിയപ്പോള്‍ ചോദിച്ചു: "എന്തൊരു ജോല്യാടാ ഇത്. കുട്ടിക്ക് വല്ലാതെ വേദനിച്ച്വോ?"

   പിന്നീടവര്‍ കൂടുതല്‍ നേരം നിന്നില്ല. അടുത്ത ദിവസം വന്നയുടനെ മടിയിലെ പൊതിയെടുത്ത് എന്‍റെ കയ്യില്‍ വച്ചുതന്നു. നിറയെ ചുട്ടുതള്ളിയ കശുവണ്ടി. എനിക്ക് കശുവണ്ടി ഇഷ്ടമാണ്. അതുമുഴുവന്‍ ഞാന്‍ പോക്കറ്റിലിട്ട്പതുക്കെ കൊറിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

   കശുവണ്ടി വായിലിടുന്നതു കാണുമ്പോള്‍ അവര്‍ കൌതുകത്തോടെ എന്നെ നോക്കി ചിരിച്ചു. കഴിക്കുന്നത്‌ ഞാനാണെങ്കിലും സ്വാദ് അനുഭവിക്കുന്നത് അവരായിരുന്നുവെന്ന് മുഖം കണ്ടാലറിയാം.

   പിറ്റേ ദിവസം ഷൂട്ടിംഗ് പെട്ടെന്ന്‍ മാറ്റേണ്ടിവന്നു. രാത്രി ഞാന്‍ മടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പോകുമ്പോള്‍ യാത്രപറയണമെന്നും അവരുടെ കൈകളില്‍ എന്തെങ്കിലും വച്ചുകൊടുക്കണമെന്നും വിചാരിച്ചിരുന്നെങ്കിലും നടന്നില്ല.


   നാലഞ്ചു വര്‍ഷത്തിനുശേഷം വീണ്ടും അതേ സിനിമയുടെ രണ്ടാം ഭാഗം ഷൂട്ട്‌ ചെയ്യാന്‍ അവിടെയെത്തി. 

പേരുപോലുമറിയാത്ത ആ മുഖം ഞാന്‍ പരതി. 

'മോനേ' എന്ന വിളിയ്ക്ക് കാതോര്‍ത്തു.

ഫലമുണ്ടായില്ല.


   തിരക്കിനിടയില്‍ ഞാന്‍ കൊച്ചിയില്‍ വന്ന് മക്കളെ കണ്ടുപോകാറുണ്ട്. പക്ഷെ, ചെമ്പില്‍ പോയി ഉമ്മയെയും ബാപ്പയെയും കാണാറില്ല. ഒരിക്കല്‍ ബാപ്പ ചോദിച്ചു: "നീയെന്താ കൊച്ചിയില്‍ വന്നുപോകുമ്പോ ഇവിടെ വരാത്തത്?"

   "കുട്ടികളെ കാണാനുള്ള തിടുക്കംകൊണ്ട് വന്നതാണ്‌. സമയമുണ്ടായിട്ടല്ല."

   "അതുപോലെ മകനെക്കാണാന്‍ തിടുക്കമുള്ളൊരുമ്മയും ബാപ്പയുമാണല്ലോ ചെമ്പിലുമുള്ളത്."

   അതുകേട്ടതും സത്യത്തില്‍ ഞാന്‍ ഉരുകിപ്പോയി. നെഞ്ചിലെവിടെയോ ഒരു വെടിപൊട്ടിയതുപോലെ. എനിക്ക് ഓര്‍മ്മ വന്നത് ഷൂട്ടിംഗിനിടയില്‍ കണ്ട ആ 'അമ്മ'യെയാണ്. അവര്‍ക്ക് നാല് മക്കളുണ്ടായിട്ടും അവര്‍ അനാഥയായിരുന്നു. എന്‍റെ അമ്മയും നെഞ്ചുരുകി എന്നെ കാത്തിരിക്കുന്നുണ്ടാകില്ലേ?. അതിനുശേഷം ഞാന്‍ കൊച്ചിയില്‍ പോകുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ ബാപ്പയെയും ഉമ്മയെയും കണ്ടേ മടങ്ങാറുള്ളു. പറ്റിയില്ലെങ്കില്‍ വിളിച്ചു സമ്മതം വാങ്ങും.


   നമ്മള്‍, കുട്ടികള്‍ അമ്മമാര്‍ക്കും അച്ഛന്മാര്‍ക്കും നല്ല സൌകര്യങ്ങളുള്ള വൃദ്ധസദനങ്ങളൊരുക്കുന്ന തിരക്കിലാണ്. അതൊരു തെറ്റാണെന്ന് നാം കരുതുന്നതേയില്ല. 

   വീട്ടില്‍നിന്ന് പറിച്ചുനടുമ്പോള്‍ അവര്‍ക്ക് നഷ്ടപ്പെടുന്നത് വീടല്ല, മറിച്ച് മക്കളുടെ സ്നേഹമാണെന്ന കാര്യം നാം മറന്നുപോകുന്നു.

   ഏതു വൃദ്ധസദനത്തിലാണ് മക്കളുടെ സ്നേഹം ഓഫര്‍ ചെയ്യാനാകുക! എത്ര കഷ്ടപ്പെടുത്തിയാലും അമ്മയുടെയും അച്ഛന്‍റെയും സ്നേഹത്തിന്‍റെ ഉറവ ബാക്കിനില്‍ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

   വൃദ്ധസദനങ്ങളന്വേഷിക്കുന്നവരും തിരക്കില്‍ തിരിഞ്ഞുനോക്കാന്‍ മറക്കുന്നവരും ഓര്‍ക്കണം, നമുക്കായും എവിടെയെല്ലാമോ വൃദ്ധസദനങ്ങളൊരുങ്ങുന്നുണ്ടെന്ന്. ഏതോ വീട്ടില്‍ നമ്മളെയും കാലം ഒറ്റപ്പെടുത്തുമെന്ന്. അതില്ലാതിരിക്കാന്‍ ഇടയ്ക്കെങ്കിലും നമുക്ക് തിരക്കുകള്‍ മറന്ന് മക്കളാകാം.


[കറന്‍റ് ബുക്ക്സ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച, ശ്രീ.മമ്മൂട്ടിയുടെ ഓര്‍മ്മക്കുറിപ്പുകളായ 'കാഴ്ചപ്പാട്' എന്ന പുസ്തകത്തില്‍നിന്നും എടുത്തതാണ് ഇത്. 2002 നവംബര്‍ 8നാണ് ഈ ഓര്‍മ്മക്കുറിപ്പ്‌ എഴുതപ്പെടുന്നത്.]

[ഈ പുസ്തകം വായിച്ചതിനുശേഷം, ഈ ലേഖനത്തെ ഞാനൊരു കവിതയാക്കി മാറ്റിയിരുന്നു, 'ഉരുകുന്ന മാതൃഹൃദയം' എന്ന പേരില്‍]